Liên Xô là tên gọi tắt của Liên bang Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết, một quốc gia tồn tại từ năm 1922 đến năm 1991 ở vùng Á-Âu. Sau cuộc Cách mạng Tháng Mười Nga năm 1917, chế độ Nga hoàng sụp đổ và Đảng Bolshevik do Vladimir Ilyich Lenin đứng đầu đã thành lập nên một chính quyền theo chủ nghĩa xã hội. Vào ngày 30 tháng 12 năm 1922, bốn nước cộng hòa là Nga, Ukraina, Belarus và Transcaucasia (bao gồm Gruzia, Armenia, Azerbaijan) họp lại thành lập một quốc gia liên bang với tên gọi chính thức là Союз Советских Социалистических Республик (Union of Soviet Socialist Republics, viết tắt là USSR, hay Liên Xô trong tiếng Việt). Tên gọi “Liên Xô” sau đó trở thành cách gọi phổ biến để chỉ quốc gia rộng lớn này, bao gồm nhiều nước cộng hòa thành viên, đa dạng về dân tộc, văn hóa và ngôn ngữ.

Trong phần lớn thế kỷ XX, Liên Xô đóng vai trò là một trong hai siêu cường trên thế giới, cạnh tranh trực tiếp với Hoa Kỳ trong nhiều lĩnh vực như chính trị, quân sự, khoa học và không gian. Dưới thời lãnh đạo của những nhân vật như Joseph Stalin, Nikita Khrushchev và Leonid Brezhnev, Liên Xô trải qua nhiều giai đoạn phát triển khác nhau, từ công nghiệp hóa mạnh mẽ, chiến thắng Đức Quốc xã trong Chiến tranh thế giới thứ hai, cho đến cuộc chạy đua vũ trang và chinh phục vũ trụ. Hệ thống chính trị của Liên Xô dựa trên nguyên tắc tập trung quyền lực vào Đảng Cộng sản, hạn chế sở hữu tư nhân và xây dựng nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung. Điều này giúp Liên Xô đạt được nhiều thành tựu lớn, song cũng mang lại nhiều thách thức, khiến xã hội dễ rơi vào trì trệ và bất ổn trong giai đoạn cuối.

Đến cuối thập niên 1980, do những áp lực cả trong và ngoài nước cùng các chính sách cải cách nhầm lẫn như Glasnost và Perestroika dưới thời Mikhail Gorbachev, Liên Xô dần suy yếu. Những mâu thuẫn sắc tộc, bất đồng chính trị, cũng như thất bại trong cải tổ kinh tế dẫn đến sự tan rã của đất nước năm 1991. Nhiều quốc gia độc lập đã ra đời trên lãnh thổ cũ của Liên Xô, đánh dấu sự kết thúc của một giai đoạn lịch sử đầy biến động và ảnh hưởng sâu rộng đến cục diện thế giới hiện đại.