82 bia Tiến sĩ là một di sản đặc biệt tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội, được UNESCO công nhận là Di sản ký ức thế giới vào năm 2010. Những tấm bia này được dựng lên từ thế kỷ XV đến thế kỷ XVIII, khắc tên tuổi, quê quán của những người đỗ đạt tiến sĩ trong các kỳ thi Đình dưới các triều đại nhà Lê và nhà Mạc. Mỗi tấm bia là một minh chứng sống động về truyền thống hiếu học, trọng dụng nhân tài của dân tộc Việt Nam, đồng thời phản ánh tư tưởng giáo dục, tinh thần khoa bảng của một thời kỳ lịch sử rực rỡ.

Các bàn đá hình rùa nâng đỡ bia không chỉ thể hiện nét đẹp thẩm mỹ cổ điển mà còn mang ý nghĩa biểu trưng sâu sắc, với rùa được coi là linh vật biểu thị cho sự trường tồn, trí tuệ và thanh cao. Mỗi bia đều có bài văn bia ca ngợi đạo học, tôn vinh thành tựu vượt khó của các sĩ tử, vừa là động lực vừa là tấm gương sáng cho các thế hệ sau noi theo. Qua hàng trăm năm tồn tại, 82 bia Tiến sĩ vẫn nguyên vẹn, lưu giữ tên tuổi của 1304 vị tiến sĩ, trở thành nguồn sử liệu quý báu, phục vụ nghiên cứu về lịch sử, văn hóa và giáo dục của người Việt.

Việc UNESCO công nhận 82 bia Tiến sĩ là Di sản ký ức thế giới không chỉ khẳng định giá trị to lớn của di sản này trên phạm vi toàn cầu mà còn góp phần nâng tầm vị thế của giáo dục – văn hóa Việt Nam trong kho tàng di sản nhân loại. Sự kiện này cũng là lời nhắc nhớ về truyền thống học hành, lòng biết ơn đối với các thế hệ trí thức, đồng thời khơi dậy niềm tự hào dân tộc và trách nhiệm gìn giữ, phát huy giá trị di sản trong tiến trình hội nhập và phát triển hôm nay.