Áo dài ngũ thân là một kiểu trang phục truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa Việt Nam, xuất hiện từ thời chúa Nguyễn ở Đàng Trong vào khoảng thế kỷ XVIII. Đúng như tên gọi, áo dài ngũ thân có năm thân vải – bốn thân tượng trưng cho tứ thân phụ mẫu, một thân nhỏ nẹp phía trong biểu trưng cho người mặc. Thiết kế này thể hiện sự đề cao giá trị gia đình, tôn kính tổ tiên và khẳng định đạo lý "uống nước nhớ nguồn" của người Việt. Không chỉ mang ý nghĩa sâu sắc, áo dài ngũ thân còn có kiểu dáng đặc biệt: phần thân áo xẻ tà vừa phải, hai tay áo rời hoặc liền, phần cổ mặc cao đứng, thường cài khuy bên hông. Áo thường được mặc cùng quần dài trắng hoặc đen, kết hợp với khăn đóng, tạo nên vẻ trang trọng và thanh lịch cho người mặc.

Trong lịch sử phát triển, áo dài ngũ thân từng là trang phục phổ biến từ giới hoàng thất đến dân thường. Ở triều đình nhà Nguyễn và giai đoạn đầu thời Pháp thuộc, hình ảnh nam nữ mặc áo dài ngũ thân xuất hiện thường xuyên trong các cuộc họp mặt, lễ hội hay khi chào đón khách quý. Vật liệu dùng để may áo đa dạng từ vải thô, lụa tơ tằm đến gấm vóc, thể hiện gu thẩm mỹ và điều kiện sống của mỗi tầng lớp xã hội. Không chỉ đơn thuần là sản phẩm thời trang, áo dài ngũ thân còn là minh chứng cho trí tuệ sáng tạo, tài hoa của người thợ thủ công Việt Nam qua từng đường kim, mũi chỉ tỉ mỉ. Dáng áo gọn gàng, không phô trương nhưng lại tạo dấu ấn riêng biệt, góp phần xây dựng nét đặc trưng của bản sắc dân tộc.

Ngày nay, khi nhắc đến áo dài ngũ thân, nhiều người nghĩ ngay đến vẻ đẹp truyền thống xen lẫn hơi thở hoài cổ. Trước xu hướng hiện đại hóa kiểu áo dài hai tà vào những năm 1930, áo dài ngũ thân dần mai một nhưng vẫn được những người yêu di sản trân trọng và phục dựng lại trong các sự kiện lễ hội văn hóa, hoặc trong đám cưới truyền thống. Hình ảnh chiếc áo dài ngũ thân màu nâu đất, tím than hay xanh đen giản dị vẫn gây xúc động mạnh khi xuất hiện giữa không gian quê hương xưa cũ. Sự hiện diện của áo dài ngũ thân không chỉ giữ gìn giá trị văn hóa mà còn nhắc nhở mọi thế hệ về lòng tự hào và ý thức bảo tồn di sản dân tộc Việt Nam.