Nghỉ hưu trước tuổi là trường hợp người lao động nghỉ hưu khi chưa đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định chung của pháp luật. Theo Luật Bảo hiểm xã hội Việt Nam hiện hành, người lao động được phép nghỉ hưu trước tuổi nếu đáp ứng điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm xã hội và có lý do phù hợp như sức khỏe suy giảm hoặc làm việc trong môi trường nặng nhọc, nguy hiểm. Cụ thể, người lao động phải có từ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên (theo kết luận của Hội đồng Giám định y khoa). Ngoài ra, đối với một số ngành nghề đặc thù thuộc danh mục công việc nặng nhọc, độc hại hoặc đặc biệt nặng nhọc do Nhà nước quy định, cũng được phép nghỉ hưu sớm hơn so với tuổi phổ thông.

Cách tính lương hưu khi nghỉ trước tuổi cũng khác so với nghỉ đúng tuổi. Ngoài cách xác định mức lương hưu dựa trên bình quân tiền lương đóng bảo hiểm xã hội, mức hưởng lương hưu khi nghỉ trước tuổi còn bị giảm tỷ lệ phần trăm theo mức quy định. Thông thường, cứ nghỉ hưu sớm mỗi năm thì bị trừ 2% mức hưởng lương hưu, tối đa số năm bị trừ không quá số năm nghỉ sớm. Ví dụ, người lao động nghỉ hưu trước tuổi 3 năm sẽ bị giảm 6% tổng mức lương hưu so với người nghỉ đúng tuổi. Quy định mức giảm này nhằm cân đối quỹ bảo hiểm xã hội và đảm bảo sự công bằng giữa các trường hợp nghỉ hưu trước và đúng tuổi.

Việc nghỉ hưu trước tuổi cần người lao động cân nhắc kỹ lưỡng vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi lâu dài. Trước khi quyết định, người lao động nên chủ động liên hệ cơ quan bảo hiểm xã hội để tra cứu quá trình đóng bảo hiểm, xác định độ tuổi, thời gian tham gia cũng như xem xét các yếu tố liên quan đến sức khỏe và mức sinh hoạt về sau. Đồng thời, cần tìm hiểu chi tiết về các quy định pháp lý đang hiệu lực, cập nhật các thay đổi mới nhất của Nhà nước về áp dụng tuổi nghỉ hưu và các điều kiện đặc thù nhằm bảo vệ quyền lợi của mình.