Cơ quan ngang bộ là các cơ quan của Chính phủ Việt Nam có chức năng tham mưu, giúp Chính phủ quản lý nhà nước theo ngành hoặc lĩnh vực trên phạm vi toàn quốc. Hiện nay, các cơ quan ngang bộ bao gồm các tổ chức lớn như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thanh tra Chính phủ, Ủy ban Dân tộc và Văn phòng Chính phủ. Mỗi cơ quan có nhiệm vụ, quyền hạn riêng biệt, phục vụ cho việc tham mưu, giúp việc, thực hiện các chức năng quản lý nhà nước đối với lĩnh vực mà mình phụ trách một cách hiệu quả nhất.

Chẳng hạn, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về tiền tệ, hoạt động ngân hàng và các dịch vụ liên quan đến lĩnh vực này trong phạm vi cả nước. Thanh tra Chính phủ thực hiện công tác thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Ủy ban Dân tộc có vai trò chủ trì về công tác dân tộc, xây dựng, hướng dẫn chính sách dân tộc và triển khai thực hiện trên phạm vi toàn quốc. Văn phòng Chính phủ lại đóng vai trò làm đầu mối tổ chức phối hợp hoạt động giữa các bộ, ngành, địa phương, giúp Chính phủ điều hành thống nhất, thông suốt và hiệu quả.

Mỗi cơ quan ngang bộ đều có vị trí, chức năng cực kỳ quan trọng giúp hệ thống Chính phủ vận hành tốt, minh bạch và đồng bộ trong quản lý nhà nước. Việc căn chỉnh và phối hợp giữa các cơ quan này góp phần đảm bảo sự chỉ đạo, điều hành của Chính phủ luôn kịp thời, đúng quy định pháp luật, thúc đẩy sự phát triển ổn định, bền vững cho đất nước. Nhờ sự hỗ trợ của các cơ quan ngang bộ, công tác điều hành của Chính phủ ngày càng toàn diện, hiệu quả và sát thực tế hơn với đời sống xã hội.