Lễ hội hái mận là một sự kiện truyền thống độc đáo, thường diễn ra vào khoảng tháng 5 đến tháng 6 hàng năm, khi những vườn mận ở vùng Tây Bắc Việt Nam vào mùa chín rộ. Đây không chỉ là dịp để người dân địa phương và du khách tận hưởng hương vị ngọt ngào, tươi mới của trái mận mà còn là cơ hội để quảng bá hình ảnh quê hương, thúc đẩy du lịch cộng đồng. Trong lễ hội, các hoạt động như thi hái mận giữa các đội, thưởng thức các món ăn chế biến từ mận và chương trình biểu diễn văn nghệ, múa hát giao duyên tạo nên không khí vui tươi, náo nhiệt.

Ngoài ý nghĩa tham gia thu hoạch và gắn kết cộng đồng, lễ hội còn giúp bảo tồn những nét đẹp văn hóa đặc sắc của dân tộc sinh sống ở vùng cao, nhất là người dân tộc Thái, Mông, Dao. Du khách đến với lễ hội không chỉ được trải nghiệm cảm giác đi hái mận giữa những đồi núi trùng điệp mà còn được lắng nghe những câu chuyện về nguồn gốc, ý nghĩa của từng loại mận bản địa. Họ có thể tự tay chọn lựa những trái mận vừa ý, cảm nhận sự tươi ngon ngay tại chỗ và mua về làm quà biếu cho người thân, bạn bè.

Lễ hội hái mận còn góp phần phát triển kinh tế địa phương thông qua việc tiêu thụ các sản phẩm nông sản, thu hút lượng lớn khách du lịch. Người dân có cơ hội giới thiệu các sản phẩm thủ công truyền thống, đặc sản vùng miền và phát triển các dịch vụ homestay, nghỉ dưỡng. Việc tổ chức lễ hội một cách bài bản, sáng tạo giúp xây dựng thương hiệu cho mận Tây Bắc, góp phần nâng cao đời sống và vị thế của người nông dân. Chính vì vậy, lễ hội hái mận ngày càng trở thành điểm nhấn quan trọng trong bức tranh văn hóa – du lịch của nhiều tỉnh miền núi phía Bắc.