Quan hệ Việt Nam – Cuba là một trong những mối quan hệ mẫu mực, thủy chung và đặc biệt trong lịch sử quan hệ quốc tế. Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1960, hai nước đã cùng nhau vượt qua nhiều thử thách và luôn dành cho nhau sự ủng hộ mạnh mẽ ở những thời điểm khó khăn nhất. Việt Nam không bao giờ quên câu nói nổi tiếng của đồng chí Fidel Castro: "Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình", thể hiện tình cảm sâu sắc mà nhân dân Cuba dành cho Việt Nam. Trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của Việt Nam, Cuba luôn đồng hành về vật chất và tinh thần, với nhiều hoạt động viện trợ thiết thực, góp phần giúp Việt Nam giành thắng lợi.

Sau khi hai nước đều giành được hòa bình và thống nhất đất nước, Việt Nam và Cuba tiếp tục duy trì và phát triển mối quan hệ truyền thống đặc biệt này trên nhiều lĩnh vực như chính trị, kinh tế, văn hóa, giáo dục và khoa học - kỹ thuật. Hai nước thường xuyên trao đổi các đoàn cấp cao, ký kết nhiều thỏa thuận hợp tác sâu rộng, hỗ trợ nhau tại các diễn đàn quốc tế và khu vực. Trong những năm gần đây, Việt Nam tăng cường hỗ trợ Cuba ứng phó với những khó khăn về kinh tế, cung cấp lương thực, chia sẻ kinh nghiệm phát triển kinh tế - xã hội; ngược lại, Cuba giúp Việt Nam phát triển các ngành y dược, công nghệ sinh học với nhiều chương trình chuyển giao và hợp tác hiệu quả. Mối quan hệ đặc biệt này trở thành tấm gương sáng trong quan hệ quốc tế, thể hiện tình đoàn kết anh em giữa hai dân tộc cùng lý tưởng độc lập, tự do và chủ nghĩa xã hội.