Phong tục làm bánh chưng, bánh giầy là nét đẹp truyền thống không thể thiếu trong dịp Tết Nguyên Đán của người Việt Nam. Theo truyền thuyết, hai loại bánh này do Lang Liêu sáng tạo để dâng lên vua Hùng, với ý nghĩa sâu sắc về trời đất và sự tưởng nhớ tổ tiên. Bánh chưng hình vuông tượng trưng cho đất, bánh giầy hình tròn tượng trưng cho trời, thể hiện lòng biết ơn và ước nguyện một năm mới bình an, ấm no. Việc làm bánh không chỉ là hành động chuẩn bị đồ ăn ngày Tết, mà còn là dịp để các thành viên trong gia đình quây quần bên nhau, chia sẻ những giá trị truyền thống lâu đời.

Quá trình chuẩn bị nguyên liệu để làm bánh đòi hỏi sự tỉ mỉ và tâm huyết của người Việt. Gạo nếp phải được chọn kỹ, ngâm trước khi gói; đậu xanh đem xay nhuyễn sau khi đồ chín; thịt lợn được thái miếng và tẩm ướp vừa đủ. Lá dong cũng phải được rửa sạch, cắt đều. Mỗi công đoạn đều mang ý nghĩa cầu mong sự đầy đủ, sung túc cho năm mới. Trong khi gói bánh, cả gia đình thường tập trung cùng nhau nói chuyện, ôn lại kỷ niệm và truyền kinh nghiệm cho thế hệ trẻ, tạo nên không khí đầm ấm, gắn kết đặc biệt.

Việc nấu bánh là một công đoạn quan trọng, thường kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ. Chiếc bánh chưng thơm ngon, xanh mướt là kết quả của sự kiên nhẫn chờ đợi bên bếp lửa bập bùng suốt đêm giao thừa hoặc sáng sớm đầu năm. Với nhiều gia đình, đây là thời điểm các thành viên kể chuyện quá khứ, chia sẻ những mong ước cho tương lai, giữ gìn tình thân qua từng chiếc bánh. Bánh chưng, bánh giầy không chỉ là món ăn dân dã mà còn là biểu tượng của truyền thống đoàn viên, sự tri ân nguồn cội và lòng tự hào dân tộc trong tâm thức người Việt qua bao thế hệ.